Spotkania ze słoniami

Czy słonie boją się mrówek?

Słonie to ssaki z rzędu trąbowców. Są to największe współcześnie żyjące zwierzęta lądowe . Obecnie wyróżnia się trzy gatunki słonia: afrykański, afrykański leśny i indyjski. Różnice między nimi dotyczą głównie wielkości przedstawicieli danego gatunku oraz anatomii głowy. Z racji naszego zamiłowania do Czarnego Lądu, zajmiemy się tymi, które tam występują. Słonie to fenomenalne zwierzęta, które zachwycają nie tylko badaczy, ale też większość ludzi. Zamieszkują afrykańską sawannę, lasy i stepy od płd. krańców Sahary po Namibię, Botswanę i płn. część Afryki. Waga dorosłego samca oscyluje miedzy 4-6t, a samicy od 2-3,2t.

Samice i młode żyją w stadzie, na czele którego stoi samica spokrewniona z resztą członków. Młode samce są przeganiane ze stada zaraz kiedy osiągną dojrzałość płciową czyli ok. 14-15 rż. Od tej pory żyją samotnie bądź w grupie kawalerów, a do stada dopuszczane są tylko w okresie rui samicy. Zaloty polegają na wykonywaniu gestów wskazujących na rodzącą się więź, podczas których kochankowie pieszczą się trąbami. Ciąża trwa 22 miesiące, po tym okresie na świat przychodzi jedno małe, które od tej pory będzie wychowywane bez ojca. Słoniątko pije mleko matki przez pierwsze dwa lata, w tym czasie też uczy się jak używać trąby.

Te majestatyczne giganty cechuje wiele sprzeczności, które spróbujemy przybliżyć. Mimo ogromnej masy ciała zwierzęta te, są całkowicie roślinożerne. Pożerają trawy, liście, konary, owoce i korę drzew. Dzienne zapotrzebowanie na te smakołyki to ponad 200 kg oraz 200 l wody. To największy problem tych zwierząt. Z tego względu potrafią żerować nawet do 20 h i przemierzyć 80 km jednego dnia. Mimo tego, słonie umierają najczęściej… śmiercią głodową ok. 60 roku życia z powodu utraty zębów, gdyż uniemożliwia to pobranie i rozdrobnienie pożywienia. Zęby słonia to 4 łuki czterech zrośniętych, 30 cm trzonowców wyrastających od tyłu, a nie od dołu. W ciągu całego życia mogą odrastać w całości nawet 6 razy. Przedłużone siekacze to ciosy, które rosną przez całe życie. Stanowią ogromną pokusę dla kłusowników ze względu na wciąż nieustający popyt na kość słoniową. Słoń nie ma naturalnych przeciwników w świecie zwierząt, nieustraszonym jego wrogiem jest CZŁOWIEK. Obecnie populacja słonia oscyluje na poziomie 700 tys osobników, podczas gdy w połowie minionego wieku sięgała kilku milionów. Barbarzyński handel kością słoniową powoduje rocznie śmierć ok. 30 000 słoni, dlatego szacuje się całkowitą zagładę tych zwierząt w przeciągu najbliższych 20 lat!

Obecnie największym rynkiem zbytu jest Azja. Oprócz produkcji biżuterii i elementów dekoracyjnych - kość słoniowa wykorzystana jest do produkcji leków. To co my możemy zrobić, aby nie przyczyniać się do holokaustu tych wspaniałych zwierząt to absolutnie unikać kupna wyrobów zawierających jego cenny składnik. Brak popytu to brak podaży.

Wracając do przeciwności… Niech nas nie zwiedzie niezdarny wygląd słonia. Mimo swej ogromnej postury i wagi potrafi bezszelestnie przemykać po sawannie. Zawdzięcza to niezwykle miękkiej i delikatnej podeszwie stopy, na której równomiernie rozkłada się ciężar masy ciała.

Fenomenalnym wręcz narządem jest trąba słonia. Jest niezwykle wielofunkcyjnym organem. Służy do oddychania, wąchania, picia, zdobywania pokarmu, pełni również kluczową rolę w interakcjach społecznych. Znajduje się w niej ok 100 000! mięśni, co czyni ją niezwykle czułą np. do tego aby zerwać pojedyncze źdźbło trawy. Niestety też za sprawą trąby olbrzymy te mimo, że potrafią obronić się przed drapieżnym lwem, boją się… mrówek. Prawdopodobnie z obawy na ich wtargnięcie do wnętrza wrażliwego narządu. Wielokrotnie został udowodniony przez naukowców i badaczy fakt, iż słonie skutecznie unikają pewnego gatunku akacji zamieszkałej przez armię mrówek a wybierają chętnie te drzewa gdzie mrówek nie ma. Odkrycie tego zjawiska ma spore znaczenie dla kształtu ekosystemu sawanny, bowiem słonie potrafią dosłownie zmienić zadrzewione tereny w otwarte łąki. Możliwe zatem, że te drobne owady zapobiegają długoterminowym zmianom obszarów sawanny w Afryce. Kolejne cechy, które wyróżniają słonia to doskonała pamięć i słuch. Oba za sprawą pokaźnych rozmiarów mózgu i uszu. Od zdolności zapamiętywania zależy życie tych ssaków, bowiem potrafią unikać regionów suszy, niebezpiecznych miejsc czy swobodnie trafić do wodopoju. Są w stanie stworzyć w swojej głowie mapę terenu obejmującą blisko 2000 km²! Zaś za sprawą ogromnych uszu odbierają dźwięki niesłyszalne dla człowieka z odległości 20 km, dzięki czemu potrafią komunikować się między sobą i podróżować stadami nie tracąc ze sobą kontaktu.

Jeśli chodzi o ciekawostki - to czy widział ktoś biegnącego słonia? Po szeregu badań i testów dokonano zaskakującego odkrycia. Otóż ustalono, że podczas szarżowania przednie nogi biegną a tylne…szybko idą

Zaobserwowano również, że słonie nie stronią od alkoholu. W gorącym klimacie większość owoców ulega fermentacji, dzięki czemu dostęp do odpowiednika ludzkiego wina jest mało skomplikowany. Co ciekawe sięgają po nie tylko dorosłe osobniki, a że jest to dla nich niebywały smakołyk, skwapliwie zjadają do ostatniej sztuki i nie raz „nawalają się w trąbę”

To wszystko dowodzi jak niezwykłe i fascynujące są to zwierzęta i my ludzie powinniśmy zrobić wszystko aby nie dopuścić do ich wyginięcia.

Oto kilka fotografii, które udało nam się zrobić podczas licznych spotkań z tymi wspaniałymi stworzeniami. Na uwagę zasługuje również "piąta noga słonia"...dwie ostatnie fotki.